Status Instytutu Teologicznego im. Św. Jana Kantego w Bielsku-Białej
Instytut Teologiczny im. Św. Jana Kantego jest wyższą uczelnią kościelną (rejestr Uczelni kościelnych Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego). Instytut jest afiliowany do Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie.
Siedziba i zaplecze lokalowe Instytutu Teologicznego
Siedziba Instytutu znajduje się w kompleksie zabudowań kurii diecezji bielsko-żywieckiej przy ul. Żeromskiego 5-7 w Bielsku-Białej.
Jest to duży zielony budynek naprzeciwko dworca PKS i obok kościoła Najświętszego Serca Pana Jezusa w Bielsku-Białej (kościół znajduje się tuż obok dworca PKS). Bezpośrednia bliskość dworca PKS i PKP ułatwiają dojazd do Uczelni.
W pierwszych pięciu latach swojej działalności zajęcia w ramach Instytutu Teologicznego im. Św. Jana Kantego odbywały się w wynajętym na ten cel domu katechetycznym parafii Św. Maksymiliana Marii Kolbe w Bielsku-Białej Aleksandrowicach. Zanim jednak przystąpiono do zajęć należało przeprowadzić konieczne remonty. Wymienione posadzki w całym budynku, zorganizowana pomieszczenia na bibliotekę oraz sekretariat. Wszystko to wymagało dużych nakładów finansowych.
Od 1999 r. Instytut Teologiczny ma swoją siedzibę przy ul. Żeromskiego 5, 43-307 Bielsko-Biała w budynku wybudowanym specjalnie przez diecezję na te cele. Budynek ten składa się z 10 sal wykładowych rozmieszczonych na czterech kondygnacjach. Wszystkie sale są wyposażone w podstawowe pomoce dydaktyczne.
Oprócz sal wykładowych gmach posiada także lektorium i czytelnię czasopism wyposażoną w komputery zawierające bazę danych w oparciu o posiadane woluminy oraz tytuły czasopism. Ponadto jedna sala została przystosowana do ćwiczeń z wykorzystaniem sprzętu komputerowego. Wyposażona jest w 10 stanowisk komputerowych, połączonych sieciowo i mających stałe łącze z Internetem.
Uczelnia posiada także aulę przeznaczoną na 300 miejsc oraz biura. Osoby prowadzące zajęcia mają do dyspozycji pokój profesorski. Studenci i pracownicy uczelni mogą skorzystać z kawiarenki.
Warto także zaznaczyć, że gmach Instytutu znajduje się w pobliżu dworca autobusowego i kolejowego, co w znacznym stopniu ułatwia dojazd osobom kształcącym się.
Biblioteka Instytutu
Biblioteka należy do Federacji Bibliotek Kościelnych Fides. Zawartość zbiorów jest katalogowana komputerowo w programie MAK.
Aktualnie biblioteka posiada niemalże 50 tys. druków zwartych. Pochodzą one z systematycznie prowadzonych zakupów oraz z darów. Czasopisma naukowe wpływają do Biblioteki drogą prenumeraty, darów i przydziałów. W sumie Biblioteka Instytutu posiada 140 tytułów czasopism naukowych krajowych oraz zagranicznych. Czytelnicy korzystają z lektorium czasopism i podręczników wyposażonego w komputery.
Wśród gromadzonych pozycji znajdują się monografie, zarysy, opracowania, podręczniki i wydawnictwa słownikowo-encyklopedyczne z zakresu nauk teologicznych.
Biblioteka posiada też książki z zakresu filozofii, filologii, historii, pedagogiki, psychologii, socjologii, historii sztuki i muzyki.
Ze zbiorów Biblioteki korzystają także studenci innych uczelni: Filii Uniwersytetu Śląskiego w Cieszynie, Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, Wyższej Szkoły Filozoficzno-Pedagogicznej Ignatianum w Krakowie, Akademii Techniczno-Humanistycznej w Bielsku-Białej oraz Kolegium Nauczycielskiego w Bielsku-Białej.
Rok założenia Instytutu
1994
Znak i sztandar Instytutu
Znakiem Instyutu jest portret Św. Jana Kantego, patrona diecezji bielsko-żywieckiej, profesora Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Sztandar zdobi portret Patrona Uczelni Św. Jana Kantego oraz godło państwowe Rzeczpospolitej Polskiej.
Uprawnienia państwowe i afiliacje
24 maja 1996 r. kard. P. Laghi oraz ks. abp J. S. Martines podpisali dokument afiliujący Bielski Instytut Teologiczny do Papieskiej Akademii Teologicznej. Dokument ten został wręczony w dniu 18 września 1996 r. ks. Tadeuszowi Borutce podczas obrad Senatu Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie.
W związku z zakończeniem polskich procedur legislacyjnych związanych z przekształceniem PAT w Uniwersytet, od dnia 6 stycznia 2010 roku zarządzono stosowanie wyłącznie nazwy „Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie”. Od tego dnia Instytut jest afiliowany już do Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie.
26 czerwca 2012 podpisano porozumienie między władzami papieskiej uczelni a dyrektorem Instytutu i ordynariuszem bielsko-żywieckim. Studenci Instytutu Teologicznego w Bielsku Białej będą prawnie studentami jednolitych pięcioletnich studiów magisterskich na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie. Studenci Instytutu Teologicznego już od pierwszego roku otrzymają indeks krakowskiej uczelni, a z nim wszystkie prawa i obowiązki studenta uniwersytetu, łącznie z możliwością otrzymywania stypendiów. Dotyczy to także studentów studiów podyplomowych.
Jak wyjaśnia ks. prof. Jan Szczurek, dziekan papieskiej uczelni, umowa o współpracy instytutu z krakowskim uniwersytetem funkcjonuje od wielu lat, jednak obecnie będzie ona jeszcze ściślejsza. – Dotąd tylko absolwenci Instytutu otrzymywali dyplomy papieskiej uczelni, teraz będą studentami uniwersytetu od samego początku i będą realizować program studiów taki sam, jaki jest na naszym Wydziale Teologii. Ta więź będzie mocniejsza, choć nadal zajęcia dydaktyczne będą prowadzone na miejscu w Bielsku-Białej – dodaje duchowny, przyznając, że dzięki podpisanemu dziś porozumieniu Instytut zyskuje jeszcze większą rangę i prestiż.
Rektor UPJPII ks. prof. Władysław Zuziak zwraca uwagę, że porozumienie jest też próbą uporania się z problemem demograficznym, który dotyka wiele uczelni w Polsce. – Z demografią nikt nie wygrał. W tych trudnych momentach musimy zintegrować siły, wzmocnić siebie nawzajem. Uniwersytet potrzebuje Instytutu i odwrotnie. Mam nadzieję, że współpraca ta nie ograniczy się jedynie dziedziny dydaktyki, ale także dotyczyć będzie współpracy naukowej. Chciałbym, żeby profesorowie, którzy są w Instytucie wykładowcami, wchodzili we wspólne projekty badawcze.
Ze strony bielskiej uczelni porozumienie z Uniwersytetem podpisali bp Tadeusz Rakoczy oraz dyrektor Instytutu Teologicznego im. św. Jana Kantego, ks. prof. Tadeusz Borutka.
Prowadzone Studia
W ramach działalności naukowo-dydaktycznej Instytutu prowadzone są następujące Studia:
- Jednolite 5 letnie studia magisterskie na kierunku teologia (specjalność katechetyczno-pastoralna)
- Diecezjalne Studium Muzyki Kościelnej
- Diecezjalne Studium Duchowości Chrześcijańskiej
- Diecezjalne Studium Biblijno-Patrystyczne
- Diecezjalne Studium Liturgiczno-Kanoniczne
- Studium Katolickiej Nauki Społecznej (dla członków i sympatyków Akcji Katolickiej)
- Studium wikariuszowsko-proboszczowskie (dla kapłanów)
- Studium dla neoprezbiterów (dla kapłanów)
- Otwarte wykłady z tematyki religijnej w ramach Uniwersytetu III wieku
Duszpasterstwo akademickie
Integralnemu rozwojowi studentów służy także duszpasterstwo akademickie, które podejmuje różne formy aktywności religijnej i kulturalno-oświatowej (dni skupienia, rekolekcje wyjazdowe, obozy wakacyjne nad morzem, pielgrzymki, rajdy górskie, chór akademicki Gloriam Dei).
Ponieważ absolwenci Instytutu kierowani są przede wszystkim do prowadzenia katechezy w szkołach, podczas studiów kładzie się nacisk na to, aby wpoić im zasady pedagogiki, dydaktyki i metodyki nauczania, szczególnie religii.
Kierunki studiów
Kierunek główny: Teologia (Standardy kształcenia na kierunku teologia)
Specjalność: katechetyczno-pastoralna.
Czas trwania studiów
Jednolite stacjonarne studia magisterskie trwają 5 lat (10 semestrów).
Stypendia
Studenci otrzymują stypendia przyznawane przez Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie, są to stypendia:
- socjalne
- z tytułu niepełnosprawności
- nagrody Rektora dla najlepszych studentów.
Studenci mogą brać udział w programie ERASMUS, a także ubiegać się o stypendium Ministra.
Uczelnia nie posiada akademików.
Absolwenci
Niektórzy absolwenci, magistrowie teologii, kontynuują studia doktoranckie, inni pracują zawodowo. Włączają się w rozmaite prace kościelne i społeczne. Wielu z nich pracuje w dziele katechizacji, w poradnictwie rodzinnym, w katolickich mediach, a także w ośrodkach resocjalizacji społecznej, w ośrodkach edukacyjnych i innych zawodach.
Możliwości rozwojuosobistego oferowane przez Instytut swoim Studentom
- studenci uczestniczą w wykładach i ćwiczeniach z zakresu teologii, filozofii, psychologii, socjologii, historii sztuki, języków obcych, w tym starożytnych czy biblistyki,
- zajęcia jedna z czterech specjalizacji resocjalizacji, administracji, pedagogiczno-katechetycznej i medialnej,
- udział w praktykach szkolnych w szkołach podstawowych i średnich,
- możliwość zdobycia kwalifikacji pedagogicznych,
- formacja i opieka duchowa dla studentów,
- działalność w samorządzie studenckim,
- zajęcia chóru Instytutu Teologicznego „Gloriam Dei”,
- obecność w środowisku bliskim przekonaniami, zainteresowaniami, wiarą, pomysłami i planami co daje możliwość poznania tej jedynej osoby. Studia w Instytucie połączyły już niejedno udane katolickie małżeństwo.
Dni i godziny wykładów
Wykłady odbywają się w poniedziałki, środy i piątki w godzinach popołudniowych od godziny 15.30 do 20.15. Przerwy są co 1,5 godziny.
Studenci uczęszczający na specjalizacje mają zajęcia dodatkowo we wtorki od godz. 16.00.
Nasze atuty
- bezpośrednia bliskość dworca PKS i PKP,
- życzliwa atmosfera,
- środowisko umożliwiające rozwój wiary, własnej osobowości i zainteresowań,
- możliwość poznania osób bliskich przekonaniami,
- formacja duchowa studentów (Msza św. studencka przed wykładami, opiekun duchowy studentów, wyjazdy rekolekcyjno-rekreacyjne, dni skupienia),
- możliwość kontynuacji formacji rozpoczętej w ruchach i stowarzyszeniach katolickich,
- pomoc materialna dla studentów (stypendia socjalne, naukowe, zapomogi losowe oraz z tytułu niepełnosprawności),
- możliwość uzyskania stopnia licencjata zawodowego i magistra w jednym miejscu bez dojazdów do innych ośrodków akademickich,
- ciekawy, wieloaspektowy kierunek studiów z zagadnieniami z zakresu filozofii, psychologii, socjologii, historii sztuki, literatury starożytnej, biblistyki itd…